„Ofbeldi fer ekki í manngreinarálit“
Fjallað var um aðgerðir Reykjavíkurborgar gegn heimilisofbeldi á velferðarkaffi – opnum fundi velferðarráðs í morgun. Þau sem fram komu voru sammála um að vinna þurfi á markvissari hátt með gerendum, enda sýni það sig að fólk sem beiti einu sinni ofbeldi geri það oft aftur.
Fundurinn var haldinn í Samfélagshúsinu á Aflagranda en hann var jafnframt sendur út í beinu streymi á Facebook-síðu velferðarsviðs. Hægt er að horfa á hann í heild sinni hér:
Rauði þráðurinn í gegnum öll erindi dagsins var sá að leggja þurfi aukna áherslu á fræðslu og forvarnir, svo færri beiti ofbeldi. Þá þurfi að vinna markvisst með gerendum og leita leiða til að koma í veg fyrir að þeir haldi áfram að beita ofbeldi. Þetta var meðal annars það sem Jenný Kristín Valberg, teymisstjóri í Bjarkarhlíð, miðstöðvar fyrir þolendur ofbeldis, lagði áherslu á í sínu erindi. Hún lýsti því hvernig manneskja með ofbeldishegðun fari gjarnan frá einu sambandi til annars sambands án þess að breyta hegðun sinni. Þannig geti ein manneskja haft afdrifarík áhrif á líf fjölda fólks, ekki einungis fleiri en eins maka heldur einnig barna, foreldra og annarra aðstandenda. Það sé því til mikils að vinna að finna leiðir til að láta gerendur axla ábyrgð á sjálfum sér. „Við þurfum að setja þá kröfu sem samfélag að við ætlum ekki að líða þessa hegðun,“ sagði hún.
Gjöfult samstarf skiptir miklu máli
Einnig var á velferðarkaffi lögð áhersla á mikilvægi samstarfs milli stofnana, grasrótarsamtaka og háskólasamfélagsins, þar sem unnar eru rannsóknir sem snúa að ofbeldi. Þetta kom fram í máli Halldóru Dýrleifar Gunnarsdóttir en hún er sérfræðingur í jafnréttismálum og verkefnisstjóri Saman gegn ofbeldi hjá Reykjavíkurborg. Saman gegn ofbeldi er samstarfsverkefni Reykjavíkurborgar, lögreglunnar á höfuðborgarsvæðinu, Kvennaathvarfsins og Heilsugæslu höfuðborgarsvæðisins.
Á síðu Saman gegn ofbeldi á vef Reykjavíkurborgar eru mánaðarlega birtar tölulegar upplýsingar um útköll og tilkynningar vegna heimilisofbeldis í Reykjavík. Þar eru jafnframt ýmsar nytsamlegar upplýsingar, fræðsla og hjálparefni fyrir þolendur ofbeldis.
Ofbeldið er alls staðar
Anna Guðrún Halldórsdóttir, sem er félagsráðgjafi á Norðurmiðstöð, sagði frá því hvernig stuðningi við þolendur er háttað þegar farið er í útköll vegna heimilisofbeldis. Hún hefur komið að aðstoð við fjölda fólks og sagðist sjá í starfi sínu að þolendur og gerendur séu langt frá því að vera einsleitur hópur. Á vettvangi hitti hún þverskurð samfélagsins. „Ég man alltaf eftir einu kvöldi. Ég var kölluð út og hitti þar manneskju sem var heimilislaus með áfengis- og vímuefnavanda. Við fórum í gegnum bráðamóttökuna og enduðum i Kvennaatvarfinu. Ég var með henni í 3 eða 4 tíma. Þegar ég var að ganga út úr Kvennaathvarfinu var ég kölluð út í eitt af fínni húsum Reykjavíkurborgar, þar sem ungmenni með hegðunarvanda hafði veist að foreldri. Þetta sýnir okkur að ofbeldi er ekki stéttaskipt. Það er alls staðar og við þurfum að vera meðvituð um það. Ofbeldi fer ekki í manngreinarálit.“
Finnur til ábyrgðar gagnvart geranda sínum
Síðast en ekki síst stigu tveir þolendur heimilisofbeldis fram og gáfu verðmæta innsýn í það ferli að komast úr ofbeldissamböndum. Helgi Ómarsson, sem meðal annars heldur úti hlaðvarpinu Helgavarpið, var annar þeirra. Eftir að hafa verið í ofbeldissambandi sjálfur í fjölda ára hefur hann gert það að sínu markmiði í lífinu að fræða fólk um afleiðingar ofbeldis. Síðast en ekki síst kom fram kona undir nafninu Sigrún, sem er ekki hennar rétta nafn, en stutt er síðan hún sleit sambandi við mann sem beitti hana ofbeldi. Erindi hennar var afar áhrifaríkt og sýndi hversu erfitt það getur reynst þolendum ofbeldis að slíta sambandi við gerendur sína. Sjálf býr hún til að mynda við þær erfiðu aðstæður að búa undir sama þaki og maðurinn sem beitti hana ofbeldi, meðal annars vegna erfiðrar stöðu á húsnæðismarkaði hér á landi. „Ég veit að ég ber ekki lengur ábyrgð á viðkomandi en ég finn til ábyrgðar engu að síður,“ sagði hún meðal annars.